Sočivica kao održiv izvor biljnih proteina: izolacija i funkcionalna svojstva

Abstract

Sočivica (duckweed) je vodena biljka sa visokim sadržajem nutritivno vrednih jedinjenja, zbog čega se sve više prepoznaje kao perspektivna sirovina u održivim prehrambenim i biotehnološkim sistemima. Zahvaljujući visokom sadržaju proteina, dobroj svarljivosti, prisustvu antioksidanasa i niskom ekološkom otisku, sočivica se smatra obećavajućom sirovinom za obogaćivanje hrane i razvoj funkcionalnih proizvoda. Pored toga, gajenje sočivice zahteva minimalne resurse, energiju i prostor u poređenju sa tradicionalnim izvorima hrane, što je čini posebno atraktivnom iz perspektive održive i ekološki prihvatljive proizvodnje i očuvanja bioresursa. Na osnovu početnog hemijskog sastava, u kojem je utvrđeno da uzorak sadrži 33,14 % proteina, sočivica pokazuje dobar potencijal za izolaciju proteina. Ova studija ispituje dobijanje i karakterizaciju proteinskog izolata iz sočivice primenom alkalne ekstrakcije. Suva biomasa sočivice (Lemna minor) ekstrahovana je u alkalnim uslovima (pH 11,5) na temperaturi od 50 °C, uz kontinualno mešanje tokom 2 h. Jedan sat nakon početka ekstrakcije, uzorak je podvrgnut ultrazvučnoj obradi pomoću sonde ultrazvučnog homogenizatora pri oko 60 % amplitude tokom 15 minuta. Nakon ekstrakcije, centrifugiranja i odvajanja ostatka biomase, proteini u supernatantu su istaloženi podešavanjem pH na izoelektričnu tačku (pH 4,5). Kao deo procene tehnofunkcionalnih svojstava, rastvorljivost izolata proteina sočivice ispitana je u opsegu pH 2 - pH 12. Dobijeni proteinski izolat sadrži približno 60 % proteina, sa pogodnim aminokiselinskim sastavom, u kojem dominiraju asparaginska i glutaminska kiselina, dok ispitivanja rastvorljivosti ukazuju na povoljnu rastvorljivost izolata u uslovima izrazito kisele i umereno do izrazito alkalne sredine. Na osnovu dobijenih rezultata sočivica se može smatrati održivom sirovinom za izolaciju proteina, sa značajnim potencijalom za primenu kao funkcionalni sastojak u prehrambenim proizvodima, uključujući obogaćivanje hrane biljnim proteinima i razvoj nutritivno vrednih namirnica.